In Nederland schaken zo’n 60.000 kinderen in de basisschoolleeftijd. Daarbij staat plezier voorop, vertelt Eric van Breugel van de Schaakbond. Maar schaken is veel meer dan zomaar een spelletje. ‘Schaken is een boeiende ontdekkingsreis waarbij kinderen spelenderwijs meer inzicht en zelfvertrouwen ontwikkelen.’
Goed voor je ontwikkeling
Veel kinderen komen op de basisschool al eens in aanraking met schaken. Eric: ‘Echte schaaklessen beginnen vaak vanaf groep 5, maar het kan zelfs al vanaf groep 2. Hiervoor zijn meerdere goede methoden beschikbaar. De Stappenmethode en Schaken op de basisschool werken met boekjes, Chessity is een online leermiddel. Schaken heeft veel positieve effecten op de ontwikkeling van kinderen. Het stimuleert hun hersenen, waardoor ze beter worden in vaardigheden als visualiseren, analyseren en problemen oplossen.’
Beginnen met schaken
Scholen die schaakles willen aanbieden, kunnen voor meer informatie terecht bij de Schaakbond. ‘Als Schaakbond brengen we scholen graag in contact met een van onze 75 schaakdocenten. Die kunnen ook adviseren over een succesvolle aanpak. In Nederland zijn daarnaast meer dan tweehonderd schaakclubs actief met jeugd, die wekelijkse schaaklessen verzorgen. Maak daar gerust gebruik van, want deze ontwikkeling en dit plezier gun je ieder kind.’
Ontwikkeling
‘Kinderen starten laagdrempelig met schaken door eerst de loop van de stukken te leren en eenvoudige spelletjes met deze stukken te spelen. Gaandeweg neemt hun strategisch inzicht toe. Ze doorzien steeds beter wat hun tegenstander van plan is en kunnen daarop inspelen. Daarbij leren ze de mogelijkheden en de waarde van hun schaakstukken kennen en benutten.’
Ervaring opdoen
Schaken is een denksport die je bij uitstek leert door tegen anderen te spelen. ‘Dat gebeurt tijdens de les, maar zeker ook tijdens toernooien, op de eigen school of bij de plaatselijke schaakclub. Kinderen spelen zonder klok, zodat er tijd is voor een praatje om het sociale aspect te stimuleren. Aan onze schoolschaaktoernooien doen jaarlijks maar liefst 10.000 kinderen mee.’
Voordelen van schaken
- Met schaken ontwikkel je strategisch inzicht.
Je leert kansen zien, doelen stellen en beslissingen nemen. Je leert ook doorzien wat je tegenstander van plan is en hoe je daarop in kunt spelen. Hierdoor ontwikkel je gaandeweg steeds meer strategisch inzicht. - Schaken is voor iedereen bereikbaar.
Om te kunnen schaken heb je weinig nodig: een schaakspel of een gratis app op je telefoon. Wie goed kan schaken, heeft daar levenslang plezier van. - Schaken bevordert je zelfvertrouwen.
Je leert vrij snel enkele basistips om te bepalen wat een slimme volgende zet is. Doordat je steeds spelers van een vergelijkbaar niveau treft, blijf je jezelf in behapbare stappen verder ontwikkelen. Daardoor groeit je zelfvertrouwen.
Erkende schaakscholen
Dit jaar start de Schaakbond met iets nieuws: de erkende schaakschool. Scholen die schaken op school bevorderen, kunnen een bronzen, zilveren of gouden certificaat van erkenning krijgen. In 2026 worden deze certificaten uitgereikt aan basisscholen. Daarmee onderschrijft de Schaakbond hun inzet op het gebied van schaken en wordt schaken op school beter zichtbaar.

