Eind vorig jaar vroeg de Tweede Kamer het kabinet om een verbod op salafistische organisaties te onderzoeken. “Salafisten streven naar, wat zij noemen, de ‘zuivere islam’. Zij willen ‘terugkeren’ naar, wat zij beschouwen als, de basis van de islam”, schrijft de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD). Binnen het salafisme zijn er volgens de AIVD drie stromingen. Het a-politieke salafisme legt via prediking de nadruk op het persoonlijke religieuze leven en afzondering van de niet-islamitische samenleving. Het politieke salafisme verkondigt een grotere maatschappelijke en politieke betrokkenheid. Het jihadi-salafisme onderscheidt zich door het verketteren van andersgelovigen en de goedkeuring van het gebruik van geweld. Volgens de AIVD is het salafisme een voedingsbodem voor radicalisering naar gewelddadig jihadisme.
Vrijheid
De ministers Lodewijk Asscher (Sociale Zaken) en Ard van der Steur (Veiligheid en Justitie) delen de zorgen, maar zijn tegen een verbod. “De basis van onze rechtsstaat is de individuele vrijheid. Daarom wil het kabinet niet een religie verbieden of treden in de persoonlijke geloofsopvatting van mensen”, schrijven de ministers in een brief aan de Tweede Kamer. “Dat verandert zodra anderen gevaar lopen of in hun vrijheid beperkt worden. Tegen haatzaaien en het ronselen voor de gewapende strijd wordt streng opgetreden. Daar is het strafrecht het middel voor. Organisaties die zich niet aan de wet houden, kunnen verboden worden. Maar ook bij gedrag dat niet onwettig maar wél onwenselijk is, zijn er middelen om op te treden.”
Verbod
Volkskrant-columnist Hans Wansink noemt de argumenten van de ministers overtuigend, maar vindt dat subsidies aan salafistische organisaties stopgezet moet worden. “Organisaties die de Nederlandse rechtsstaat afwijzen, hebben geen recht op actieve, financiële steun van de overheid. Integendeel, ze moeten scherp in de gaten worden gehouden en worden tegengewerkt. Hetzelfde geldt voor de financiering van gebedshuizen door buitenlandse regimes”, aldus Wansink. Elsevier-columnist Afshin Ellian pleit voor een verbod op salafistische organisaties. “Ze zijn werkelijk gevaarlijk. Salafisten kunnen Europese samenlevingen in een burgeroorlog storten. Het gaat hier om een ideologie die op den duur de samenleving uit elkaar kan drijven”, schrijft Ellian. “Door de extreme groei van het salafisme zijn de salafisten oncontroleerbaar aan het worden. Wanneer de groepering ondergronds gaat, valt ze makkelijker en met minder risico’s te monitoren. Zonder groepsvorming kunnen ze zich niet voortplanten. En wie een groepje vormt, zal vroeg of laat opvallen.”
