Docent van de maand
Naam: Marleen van Heugten
Docent: Zorg & welzijn
Leeftijd: 43
School: Pius X-College in Bladel
Geeft les aan: vmbo, jaar 3 en 4, basis, kader en gemengde leerweg
Vrije tijd: toneelspelen, uit eten met vriendinnen en tijd doorbrengen met haar gezin.
Als docent Zorg & welzijn op het Pius X-College in Bladel, heeft Marleen dagelijks contact met tientallen – voornamelijk – pubermeiden. Een behoorlijke uitdaging met al die meidenperikelen, maar volgens Marleen vooral heel erg mooi. ‘Ze houden je een spiegel voor.’
Je hebt in 2021 een carrièreswitch gemaakt en bent een opleiding tot docent gaan doen. Waarom?
‘Ik ben ooit in het verleden een pabo-opleiding gestart, maar de basisschool lag me niet. Ik ben toen de horeca in gegaan en heb daar elf jaar gewerkt. Daarna werkte ik elf jaar als doktersassistente. Vervolgens begon het onderwijs weer te kriebelen.
Het vmbo, vooral de bovenbouw, past beter bij mij dan de basisschool. Jongeren in de bovenbouw van het vmbo zitten in de bloei van hun leven. Je kunt ze nog vormen, maar je krijgt ook al echte, diepgaandere gesprekken. Er is wederkerigheid. Door mijn praktijkervaring als doktersassistent kan ik het vak ook op een andere manier geven. Toch is de carrièreswitch wel pittig: naast de opleiding werk ik en heb ik een gezin. Door privéomstandigheden heb ik studievertraging opgelopen, maar binnenkort rond ik mijn studie af en ben ik eindelijk officieel docent.’
Wat houdt het vak Zorg & welzijn precies in?
‘Zorg & welzijn is een praktijkvak. Leerlingen leren zorghandelingen, koken, huishoudelijke taken, activiteitenbegeleiding, samenwerken en gesprekstechnieken. Ze kunnen daarnaast keuzevakken volgen zoals uiterlijke verzorging, facilitaire dienstverlening of horeca. Het bereidt ze voor op het mbo. Over het algemeen zijn het veelal meiden die het vak volgen. In een groep van 48 leerlingen zijn er nu bijvoorbeeld 42 meiden en 6 jongens.’
‘‘Ik geniet van het weken met pubermeiden! Ze testen je en houden je een spiegel voor.’
Hoe ervaar je het werken met pubermeiden?
‘Ik geniet ervan! Ze testen je en houden je een spiegel voor. Maar als je inzet op de relatie, krijg je veel meer voor elkaar. De jongeren van deze generatie hebben het zwaar door het perfecte plaatje op social media en prestatiedruk. Soms kun je daarin een luisterend oor bieden of vertrouwen ze je iets toe. Dat is heel waardevol. Wel heb ik moeten leren om grenzen te stellen.
In het begin wilde ik graag aardig gevonden worden. Gaandeweg heb ik geleerd dat leerlingen ook duidelijkheid en grenzen nodig hebben. Twijfel zien ze meteen. Vooral dat grijze gebied waarbij ze iets doen en je twijfelt of je er consequenties aan moet verbinden, is lastig. Voorheen dacht ik vaak: laat maar. Inmiddels ben ik wat strenger.’
Hoe zou je jezelf als docent omschrijven?
‘Ik heb oog voor mijn leerlingen. Ik ga het gesprek met ze aan en ik vind humor in de les belangrijk. Ze krijgen van mij ruimte, maar er zijn – inmiddels – ook duidelijke grenzen. Ik stem mijn onderwijs af op mijn leerlingen. Als ze bijvoorbeeld hun concentratie verliezen, speel ik daarop in. Ik ga bij mooi weer naar buiten. We doen dan een balspel waarbij ze begrippen moeten benoemen. Bij slecht weer gaan we binnen spelenderwijs aan de slag met de lesstof in spelvorm.
In het begin ging ik te ver in het persoonlijke contact met leerlingen. Ik dacht: ik moet er altijd voor ze zijn. Ik was altijd bereikbaar voor ze, ook in vakanties. Of het nu ging om schoolzaken of privézaken. Daar ben ik op teruggekomen. Ik begeleid ze in alles wat met school te maken heeft, maar ik ben geen psycholoog. Die grens is belangrijk. Voor persoonlijke of privézaken verwijs ik ze nu door naar de juiste instanties.’
‘In het begin ging ik te ver in het persoonlijke contact met leerlingen. Ik dacht: ik moet er altijd voor ze zijn. Ik was altijd bereikbaar voor ze, ook in vakanties.’
Hoe ziet een ideale werkdag er voor jou uit?
‘Wanneer mijn lessen lekker lopen. Als ik bijvoorbeeld een geslaagde theorieles heb gegeven en de leerlingen echt iets bij heb kunnen brengen waarvan ze zeggen: “Daar heb ik echt iets aan gehad.” Als je dat dan bijvoorbeeld terugziet in de toets, is mijn dag wel geslaagd. Of als ik bijvoorbeeld een goed mentorgesprek heb gehad met een leerling die ik echt verder heb kunnen helpen. Daar word ik blij van.’
Wat is het meest bijzondere moment wat je tot op heden hebt meegemaakt als docent?
‘Een leerling die ik al vier jaar lesgaf en haar basisdiploma had gehaald, gaf mij een kaart waarop stond dat ik echt iets voor haar had betekend. Niemand geloofde in haar schreef ze, maar ik geloofde dat ze het kon. Ze schreef ook dat ik de reden was dat ze haar kader-diploma ging halen. Dat was het grootste compliment dat ik ooit heb gehad.
Maar er zijn ook verdrietige momenten. Ik maak regelmatig mee dat een leerling een nare thuissituatie heeft en dat ze mij daar in vertrouwen over vertelt. Ik verwijs zo’n leerling dan naar hulpinstanties op school. Maar dat zijn situaties die ik soms wel meeneem naar huis of zelfs wakker van lig.
Ook hebben we bijvoorbeeld onlangs afscheid moeten nemen van een jongen bij ons op school aan wie ik ook les heb gegeven. Hij had kanker en is komen te overlijden. Hij was 16 jaar, zat in 4 mavo en ging het examengala niet meer meemaken. We hebben toen als school een alternatief gala voor hem georganiseerd. We hebben in de carnavalsvakantie speciaal voor hem en zijn vrienden de school geopend. We hadden auto’s, muziek en een frietkraam geregeld en zo kon zijn wens – naar het examengala gaan – toch nog uitkomen. Dat was heel indrukwekkend.’
Word ook docent van de maand
Heb jij een bijzonder verhaal en wil je ook als docent van de maand geïnterviewd worden? Of wil je een collega voordragen? Laat het ons weten op redactie@malmberg.nl.
