Vandaag is het eerste tijdvak van het Centraal Schriftelijk Examen begonnen, onder andere wiskunde en Nederlands staan op vrijdag 8 mei op de planning. Met de start van het eerste tijdvak opent het Landelijk Aktie Komitee Scholieren (LAKS) traditiegetrouw de examenklachtenlijn. Dit jaar kunnen eindexamenleerlingen voor het eerst ook terecht bij een stresslijn. Daarmee krijgen scholieren tijdens de examenperiode extra steun bij spanning, prestatiedruk en zorgen.
Kies 2 voor de stresslijn
Het LAKS staat al jaren bekend om de eindexamenklachtenlijn. Leerlingen kunnen daar een melding doen als er iets misgaat rond een examen: een fout in de opgave, geluidsoverlast, onduidelijke instructies of problemen met de afname. Nieuw dit jaar is de stresslijn, een samenwerking tussen LAKS en jongerenplatform In je bol.
De stresslijn is bedoeld voor leerlingen die willen praten over spanning of prestatiedruk. Inass Jagour van het LAKS vertelt in een interview met EditieNL dat de prestatiedruk onder jongeren stijgt. De organisatie vindt het belangrijk dat jongeren ‘zich niet alleen beoordeeld voelen vind deze periode, maar ook gehoord voelen’.
Bij de stresslijn kunnen leerlingen terecht met problemen als: ‘Ik ben bang dat ik dichtklap tijdens mijn examen’, ‘Ik kan niet slapen door de stress’ of ‘De verwachtingen vanuit mijn omgeving zijn zo hoog’. Vrijwilligers luisteren, denken mee en kunnen leerlingen wijzen op wat op dat moment kan helpen.
Om contact te krijgen met de stresslijn bellen leerlingen hetzelfde nummer als voor de klachtenlijn: 030-7900900. Via keuze 2 worden ze doorverbonden met een vrijwilliger van In je bol. De lijn is bereikbaar van 8 tot en met 27 mei, tussen 14.00 en 19.00 uur.
Examenstress bij Generatie Z
Stress rond examens is op zichzelf niet vreemd. Spanning kan leerlingen helpen om alert te blijven en zich te concentreren. Maar als stress te groot wordt, kan het juist tegenwerken. Leerlingen kunnen dan gaan piekeren, slecht slapen, lichamelijke klachten krijgen of tijdens het examen blokkeren.
Op zich is examenstress iets van alle tijden. Niet alleen de huidige examenleerlingen hebben er last van. Ook als je tot de generatie X behoort of een millennial bent, heb je vast peentjes gezweet bij een van je mondelingen. Of ging je met knikkende knieën je eindexamen wiskunde B in. Alleen deed je dat in een tijd zonder smartphones, sociale media en toenemende mentale druk. In een eerder artikel beschreven we de oorzaken van examenstress bij Generatie Z.
Ook in de examenspreekuren van NOS Stories is te merken dat stress een grote rol speelt in de voorbereiding. Leerlingen vragen zich af: heb ik alles geleerd wat ik moet weten? Heb ik iets gemist wat mijn docent niet heeft behandeld? ‘Online speelt daarin een grote rol.’ vertelt Jasper Piersma, eindredacteur bij NOS Stories. ‘In appgroepen en op sociale media gaat van alles rond, ook een soort “nepnieuws” over wat je wel of niet moet kennen. Dat verspreidt zich snel, ook tussen leerlingen van verschillende scholen.’
Wat kun je als docent nu nog doen?
De examens zijn al begonnen, dus grote interventies zijn nu niet meer aan de orde. Maar kleine gebaren kunnen wel helpen.
- Zie je een van je leerlingen in de gang op weg naar een examen? Vraag kort hoe het gaat. Niet om de voorbereidingen te controleren, maar als teken: ik zie je. Een zin als ‘Je hebt je voorbereid, doe stap voor stap wat je kunt’ of ‘Ik geloof in je’ kan al rust geven.
- Ben je surveillant? Ook dan kun je bijdragen aan een rustige start. Een vriendelijke begroeting, duidelijke uitleg en een kalme toon maken de examenzaal voorspelbaarder.
- Voor tips tegen stress en waar nodig een luisterend oor kun je leerlingen doorverwijzen naar injebol.nl en de stresslijn.
Meer praktische handvatten, achtergrondinformatie en interviews over de eindexamens vind je op de themapagina.
