Wetenschappelijk onderzoek toont het telkens weer aan: leerlingen die meer lezen, ontwikkelen zich beter op het gebied van taal. En taal staat aan de basis van alle kennisopname. Daarom is het belangrijk dat leesbevordering structureel is verankerd in het beleid op scholen. Hoe zit het eigenlijk met het leesgedrag van tieners? Lezen zij nog wel genoeg? En wat lezen ze het liefst?
Leerlingen die elke dag vijftien minuten (stil)lezen, lezen een miljoen woorden per jaar en vergroten zo hun woordenschat. Iemand die vaak fictie leest, heeft daar profijt van in zijn sociale leven: het inleven in verhaalpersonages helpt namelijk om ons in te leven in de mensen die we tegenkomen in het dagelijks leven. Maar net als in onze buurlanden zien we ook in Nederland een daling in de leesvaardigheid en het leesplezier onder leerlingen.
Recent onderzoek
Ook door de opkomst van games, sociale media en streamingdiensten, vrezen velen voor het leesgedrag van tieners. Voor bijlesaanbieder GoStudent reden om onderzoek te doen naar leesgedrag in die leeftijdsgroep. En gelukkig blijkt daaruit dat tieners de afgelopen twee jaar, tijdens de pandemie, meer zijn gaan lezen. Gemiddeld lezen Nederlandse tieners zestien boeken per jaar.
Leesbevordering en favoriete boeken van tieners
Scholen spelen een belangrijke rol in het leesgedrag van tieners: een derde van de ondervraagden in het onderzoek van GoStudent geeft aan dat de helft van de boeken die zij lezen wordt voorgeschreven door de school. Ondanks het afnemende leesplezier en daarmee ook de leesvaardigheid, lezen Nederlandse tieners dus nog wel degelijk.
Maar wat lezen ze dan het liefst? 42% leest het liefst een stripboek, 67% leest het liefst een boek in het genre avontuur/fantasie. Klassiekers blijken het nog steeds goed te doen: vijfentwintig jaar na het verschijnen van het eerste Harry Potter-boek is deze boekenreeks nog steeds heel populair onder tieners. Daarmee is J.K. Rowling de favoriete schrijver van tieners, gevolgd door Carry Slee en Jeff Kinney.
Invloed pandemie op leesgedrag
Hoewel de coronapandemie niet makkelijk was voor Nederlandse jongeren, hebben de beperkingen van de afgelopen twee jaar ook positieve dingen gebracht. Zo is lezen een stuk populairder geworden: 46% van de ondervraagde Nederlandse tieners geeft aan de afgelopen jaren meer gelezen te hebben. 70% leest het liefst voor het slapen gaan en 87% prefereert een fysiek boek nog altijd boven een e-reader of luisterboek. Een opvallend detail gezien het digitale tijdperk waarin we leven, aldus de onderzoekers.
Wil je meer weten over lezen?
Bekijk dan het webinar over effectief en betekenisvol leesonderwijs. Je kunt hier ook de daarbij behorende relevante achtergrondartikelen en onderzoeken downloaden.
Hoe krijg jij je leerlingen aan het lezen? Deel je ervaringen hieronder.
