Een initiatief van Malmberg

Laat leerlingen het werk doen

Al eerder hebben we het gehad over het gebruik van video in de klas. Zo kwam Teleblik aan bod en noemden we leren via YouTube, met als goed voorbeeld de docent Duits die leerlingen naamvallen aanleert met zelfgemaakte filmpjes. Deze week kwam ik een project tegen dat zeker niet in het rijtje mag ontbreken.

Een Amerikaanse docent wiskunde liet zijn leerlingen in een filmpje de onderwerpen uit de lessen uitleggen. Zo leren ze zelf de stof nog eens extra en ontstaat een database van instructies, door de leerlingen zelf gemaakt. Het resultaat is hier te bewonderen. Op zijn weblog geeft de docent bovendien een handleiding voor het project en deelt hij zijn ervaringen.

Met het project verbeterden de leerlingen niet alleen hun kennis over het onderwerp dat zij moesten uitleggen, ook hun zelfverzekerdheid in het vak wiskunde nam toe.

Voor de leraar zelf was het belangrijkste resultaat dat hij inzicht kreeg in de manier waarop de leerlingen nadenken over zijn vak. Hij geeft bijvoorbeeld aan het niveauverschil tussen de leerlingen in de klas erg groot was. Bij het maken van de filmpjes bleek echter dat sommige slechtere leerlingen een wiskundig probleem prima uit kunnen leggen, terwijl sommige betere leerlingen daar helemaal niet uitkwamen.

Tot slot was een leuk bijeffect dat sommige leerlingen erachter kwamen dat goed lesgeven en uitleggen best lastig kan zijn.


Section 1.3, Slope from Claire Englund on Vimeo.

Aan de hand van de tips en handreikingen op de site kun je dit project ook zelf uitvoeren. De leerlingen moeten allereerst zelf filmpjes kunnen maken. Om ze te verzamelen kun je vervolgens een gratis website gebruiken (bv Wikispaces, Blogger, of natuurlijk YouTube). Op die manier creëert de klas een eigen bibliotheek. 

Als je daar nog tegenop ziet, dan kun je het natuurlijk ook eerst wat meer low-tech aanpakken. Bijvoorbeeld door leerlingen presentaties te laten geven (evt. in PowerPoint) en een bundeling daarvan te maken voor de leerlingen. Daarna kun je eventueel alsnog overstappen op video en internet. En het hoeft natuurlijk ook niet perse voor wiskunde te zijn, ook bij andere vakken geldt immers dat iets zelf uit kunnen leggen een hele goede manier is om iets te leren.

Het lijkt mij kortom een nuttig, maar vooral ook leuk project. Misschien iets voor uw klas in het nieuwe schooljaar?

8 Responses

  1. Beste Suzanne,

    Net zo iets als leerlingen samenvattingen laten maken van hoofdstukken, die innemen en vervolgens weer onder (andere) groepen leerlingen verspreiden?? Maar nu wat mediarijker opgeleukt, omdat ik daar zelf geen tijd voor heb. Beetje veel gericht op kennisoverdracht, vind je niet?? Of heb je de indruk dat deze aanpak bij de (actieve) leerlingen leidt tot diepere verwerking (behalve die groepen aan wie ik het materiaal weer ter beschikking stel). Of leidt het misschien zelfs tot de ontwikkeling van zoiets als een leerstrategie??
    Ik heb een beetje moeite met deze instructieve aanpak!

  2. Inderdaad vergelijkbaar met het laten maken en verspreiden van samenvattingen, en het kan natuurlijk ook zonder de technische snufjes. Ik denk wel dat iets uitleggen een stapje verder gaat dan puur een samenvatting maken. Om iets uit te kunnen leggen moet je immers meer inzicht hebben in datgene wat je moet leren, dan wanneer je iets puur moet reproduceren. Ook denk ik dat het motiverend kan werken dat je samen iets blijvends maakt, de leerling wordt zo echt “eigenaar” van de lesstof.
    Groot nadeel van dit project is natuurlijk wel dat elke leerling alleen zijn eigen stukje uitlegt en dat het grootste leereffect dan ook beperkt blijft tot alleen dat stukje kennis. Ik denk daarom ook niet dat dit de leraar moet vervangen (de titel van dit stukje is niet al te serieus bedoeld 🙂 maar dat het een mooie aanvulling kan zijn op het leerproces.

  3. Vind je het dan niet frapperend dat: ” sommige slechtere leerlingen een wiskundig probleem prima uit kunnen leggen, terwijl sommige betere leerlingen daar helemaal niet uitkwamen.”? Wat zegt dit over de aanpak in de zin van verwerking van de inhoud dan wel kwaliteit van het reproduceren? Of zijn nu plots de betere leerlingen ‘ontmaskerd’ omdat ze zich prima redden met op kennisreproductie gerichte toetsen (selected response?) en zich niet weten te redden wanneer ze ietst in eigen woorden (constructed response) moeten uitleggen? Jij mag het zeggen. Misschien zou dit project nader onderzocht moeten worden in een wetenschappelijke settimng waarbij naast deze aanpak ook de wijze van toetsen (en de discriminatie in slechtere en betere leerlingen) wordt onderzocht en beide vergeleken worden.

  4. Frappant, zeker! Zo had ik het nog niet bekeken. Ik vond wel een artikel in Didaktief van 2005 (http://tinyurl.com/6p9pzv) waarin gesuggereerd wordt dat samen leren en leren door uitleggen ervoor zorgt dat leerlingen sneller leren, maar dat dit nog niet écht onderzocht is in Nederland.
    Er zijn ook redelijk wat buitenlandse wetenschappelijke artikelen die aangeven dat het uitleggen van leerstof een positief effect heeft op leren (bv dit overzicht van Ploetzer en collega’s http://tinyurl.com/6jxq4r).
    Misschien komt het wel doordat de leraar de leerlingen zelf onderwerpen liet kiezen en de betere leerlingen moeilijkere onderwerpen hebben gekozen? Of misschien zelfs wel (en dit is echt een hypothese) doordat het Amerikaanse toetssysteem minder gericht is op het begrip van de stof? Ik heb het gelijk ook voorgelegd aan de bedenker van het project. Wellicht kan hij ons meer inzicht geven.

  5. Dit is de het antwoord van de bedenker van het project op mijn vraag, erg interessant om te lezen (zie ook hier: http://tinyurl.com/6lxcoj):

    I think that the fact that a number of the weaker students excelled while some of the stronger students flopped actually makes some sense. What caused students to succeed or flop in this project doesn’t easily boil down to students who “get it” and students who don’t.

    Some of the stronger students “get” why they’re doing what they’re doing, but they’ve never been taught how to explain it. So I would argue that they aren’t just doing a procedure without knowing why… they just haven’t been taught how to explain why. They went into the project thinking that it would be very easy, because they “get” the topic, and so they didn’t put time or effort into thinking about how they would teach it.

    The weaker students who excelled tended to choose the easier or mid-level topics, but they really tended to focus on the “teaching” part — how to make a good video. So they would come to me and we would talk about their video script and talk through what would make it really effective, what little things they might want to include (”watch out here! many students might think X, but really Y happens…”), etc. And so the students who focused on that tended to do well.

    In my opinion, success and failure in this project don’t correspond neatly to understanding their topics well. It’s a different type of project. Its comes out of something more complicated: being able to explain a topic, about mathematical communication. Of course to do this well, you need to understand the topic well conceptually (and why you’re making each step), but importantly, you have to have a whole host of other skills.

    *good smartboard technique
    *a solid “lesson plan” with a flow
    *an understanding of how the audience thinks
    *a good way to articulate mathematical ideas

    This is something I didn’t realize myself going into the project (!), and so next year, I’m going try to integrate those skills into my classes.

  6. Bijzonder snelle reactie waarvoor mijn dank. Want het is interessante kost. Het is van belang om te constateren dat hij opmerkt dat succes en failure bij dit project niet direct samenhangen met understanding. Dat was ook mijn voorbehoud! Een student is waarschijnlijk ‘stronger’ omdat hij/zij voor bepaalde wiskundetoetsen goed heeft gescoord. Wanneer je diezelfde leerstof dan niet uit kunt leggen vraag ik me af hoe er geleerd en getoets is of je het geleerde wel in iedere willekeurige, niet schoolse, context kunt toepassen.

    Je kunt je dus nog steeds afvragen welke skills je bij deze aanpak uiteindelijk beoordeeld. Ook het feit dat hij die andere skills meer aandacht wil geven roept vragen op. Uitleggen (als leerstrategie) in het kader van beter begrijpen of dieper verwerken is me duidelijk. Maar werken aan de vaardigheid ´uitleggen´ zodat studenten beter kunnen uitleggen (presenteren e.d.’) en de betreffende hulpmiddelen ook onder de knie hebben: leren uitleggen in de zin van didactiseren?? Kan dat de bedoeling zijn?

  7. Mijn reactie op Suzanne en Paulo
    Hoe is het mogelijk dat zwakkere leerlingen beter scoren dan sterkere? Mogelijk vind je een antwoord bij het model van de kennisstroom. Op weg naar competentie ondergaat kennis een aantal transformaties. Het begint met kennis van feiten, daarna volgt inzicht in (begrijpen van) feiten. De kennis en inzicht die in deze fasen verworven worden zijn expliciet. Dit betekent dat ze gemakkelijk getoetst kunnen worden.
    De vogende fase is het toepassen van de verworven kennis. Deze fase vergt een aantal herhalingen, omdat hier ook impliciete kennis wordt opgebouwd. Impliciete kennis kan niet worden verwoord. Ik heb hiervan een mooi voorbeeld:
    Mijn schoonzoon is een Brit. Hij is leraar Engels op een Nederlandse school. Ik heb vroeger ook Engels gestudeerd. Hij gaat daarom vaak bij mij te rade. Zo vroeg hij mij vorige week wat het verschil is tussen “It has rained hard” en “It rained hard”. Natuurlijk beschikt hij over een uitstekende intuïtieve (impliciete) kennis van het Engels, maar hij weet het niet te expliciteren. Dat lukt mij wel, omdat ik echt grammatica heb gestudeerd. Ik heb het hem dus uitgelegd! Bij mij is impliciet expliciet geworden.

    Wanneer leerlingen voldoende geoefend hebben, bereiken zij de “competentiefase”. De kennis is nu gereed product.
    Hieronder vind je het model van de kennisstroom.
    De kennisstroom

    Absorptie – > Diffusie- > Inoefen- > competentie-
    fase fase fase fase
    │ │ │ │
    Kennis van Inzicht in Vaardigheid Gereed product
    feiten feiten opbouwen
    │ │ │ │
    Expliciet Expliciet Implliciet Explciet + impliciet
    │ │ │ │

    Wie/wat/? Waarom? Hoe? Competentie

    Ik vermoed dus dat een deel van de vaardige Amerikaanse leerlingen weliswaar goede wiskunde opgaven kan maken, maar dat hun kennis vooral berust op “vaardigheid” (=impliciete kennis). Zij kunnen het niet goed uitleggen, want dat vergt expliciete kennis. Als de leerlingen opdrachten hebben gekregen op expliciet niveau, bijvoorbeeld inzicht, dan is het heel goed mogelijk dat hoger scorende leerlingen (getoetst op deels impliciet niveau) , minder goed uitleggen dan lager scorende leerlingen.

  8. Paulo en Suzanne. Ik zie dat mijn model van de kennisstroom niet goed is doorgekomen. Hopelijk is de verbale omschrijving duidelijk genoeg.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Gerelateerd

Advertentie

Volg OvM

0 K
volgers
0 K
volgers
0 K
likes
0 K
volgers

Nieuwsbrief

Schrijf je in voor de nieuwsbrief van Onderwijs van Morgen. Dan houden we je maandelijks op de hoogte van onderwijs ontwikkelingen, trends en tips.