Twee Leidse studenten (ICLON) - Wij danken prof. Westhoff en Dr. Witteman voor deze buirtengewoon interessante serie over vreemdetaalverwerving. We hebben er veel van geleerd, vooral omdat de artikelen zeer toegankelijk waren.

Marc van der Bilt - Geachte heer Witteman, ik heb zelf meerdere malen in het buitenland gewoond. Uw artikel begint met de aanname dat we op 4 jarige leeftijd sneller en makkelijker een taal leren dan op latere leeftijd. Op basis van mijn eigen ervaringen kom ik niet tot dezelfde conclusie: het duurt op iedere leeftijd ongeveer een half jaar. De belangrijkste factor daarbij is de mate waarin je je onderdompelt in een andere taal en de uren die je er aan besteedt. Het taalniveau van een 4 jarige bereikt een volwassene in echt veel kortere tijd. Ik realiseer mij dat dit weinig wetenschappelijk is, alhoewel het wel gebaseerd is op 100-den waarnemingen. Ik ben nieuwsgierig naar waar u zich op baseert en wil u vragen of u mij kunt helpen aan die informatie. Daarnaast ben ik benieuwd naar uw reactie,.

Dr. Henk Witteman - Helga. Wetenschappers gaan er inderdaad vanuit dat er twee taalsystemen zijn. Al heel lang spreekt men van de gebieden van Broca en Wernicke. Het gebied van Broca verwerkt (kort door de bocht) grammatica, het gebied van Wernicke (even kort door de bocht ) de betekenis van woorden. Mensen die in een van deze gebieden een hersenbloeding hebben opgelopen, lijden aan afasie. Er wordt daarom onderscheid gemaakt tussen Broca afasie en Wernicke afasie. Als je het verschil wilt horen klik dan op: www.medicinfo.nl/%7B38277b25-b357-499b-9c17-2a03dce1ba91%7D Waarom deze kennis belangrijk is voor de onderwijspraktijk? Als twee systemen tegelijk gebruik maken van het werkgeugen ontstaat er een capaciteitsprobleem, omdat het werkgeheugen slechts beperkt toegankelijk is (ca 7 brokjes info tegelijkertijd). Sla de betekenis van woorden dus eerst op in het langetermijngeheugen. Dit ontlast het werkgeheugen. Begin dus later met grammatica. Als je eerst met de woorden begint (dus gewoon spreken), dan neemt onze taalmodule (Chomsky), ongemerkt de grammaticaregels op. Wat aan het einde over is (niveau 1B van ERK) leg je dan uit. Dat is het meest efficiënt.

Helga - Prof. Westhoff spreekt over twee systemen in ons brein. Welke zijn dat en waarin verschillen ze? Hebben we wat aan die kennis in de praktijk?

Arjen Verhaak - Ik heb de hele serie VTV van begin tot eind gevolgd. Ik ben het met Francine eens, een indrukwekkend resultaat. Het leuke is dat ik het model al had voorspeld. Het is onderwijskundig gezien heel logisch en een goede vondst om de Vijf van Westhoff en de Zeven van Witteman tot één model te smeden. Ik dank Dr. Witteman voor zijn inspirerende leiding over het VTV-project. U wist mensen blijvend te inspireren. Prof Westhoff, u doet uw hoge reputatie eer aan. Over uw zeer eenvoudige uiteenzetting met zo veel diepgang zal nog lang gesproken worden. Voor mij persoonlijk: Jammer dat de serie is afgelopen.

Margje - Margje, onderwijskundige. Heel goed zo'n uiteenzetting van de zin en onzin van grammatica. Dit zal in docentenkamers wel tot wat discussies leiden, vermoed ik zo. Vooral omdat Prof. Westhoff een topdeskundige is. Ik raad docenten MVT aan naar dit didactisch model te kijken, Het zit goed in elkaar, goed doordacht.

Francine (digitaal bouwjaar 1952) - Corinne Nederlof en Henk Witteman van harte gefeliciteerd met dit indrukwekkende resultaat! Ik ga voorlopig genieten van een welverdiende vakantie. Jullie ook denk ik. In januari pak ik de draad weer op en hoop dan een serieuze reactie te kunnen geven. Langs deze weg vanuit een witte kop van Overijssel prettige feestdagen en een gezonde start van het volgende decennium waarin dit model tot bloei zal komen.