Steeds meer online samenwerken in het onderwijs

Ik schreef eerder over het feit dat we nieuwe media moeten omarmen, maar dit blijkt niet alleen mijn mening te zijn; ook SURFnet en Kennisnet delen deze mening. Dit uit zich in de gezamenlijke organisatie van de Innovatieregeling 2011, een innovatieprogramma dat kleinschalige, innovatieve experimenten met ICT stimuleert die onderwijskundige problemen trachten op te lossen. De projecten die worden gestimuleerd, krijgen een bijdrage van € 10.000.

Wat ik persoonlijk een interessante ontwikkeling vind, is dat meer dan de helft van de aanvragen die zijn binnengekomen, vallen in de categorie Leren op afstand / Online samenwerken,. Daarvan zijn er in totaal 13 gehonoreerd. Dit is natuurlijk een vrij brede categorie – van samenwerken via social media tot aan een videoconference van een expert op afstand – maar de strekking is duidelijk: we zijn niet alleen klaar voor deze stap, we zijn er echt aan toe.

Samenwerken in een salon
Deze ontwikkeling zie ik ook steeds vaker terugkomen in nieuwe toepassingen. Zo heeft een onderzoeksteam van Carnegie Mellon University onlangs het sociale netwerk Classroom Salon ontwikkeld, waarbij er binnen onderwijsinstellingen kan worden samengewerkt. Het sociale netwerk gaat uit van de kracht van het samenwerken; het verkrijgen van feedback van zowel leraren als medestudenten.

Positieve netwerken
Ontwikkelingspsychologe Nynke van Waard toonde in haar afstudeeronderzoek aan dat het gebruik van sociale netwerken voor de meeste jongeren een positieve uitwerking heeft. Door deze netwerken kunnen ze hun zelfvertrouwen vergroten, wat voortkomt uit positieve feedback en reacties op posts die ze plaatsen. En we weten het allemaal: als je meer zelfvertrouwen hebt, presteer je nou eenmaal beter. Met het oog hierop vind ik het sociale netwerk van de Carnegie Mellon University – of in ieder geval het idee hierachter – erg sterk. Ik zou dit alleen wat verder doorgetrokken willen zien. Waarom zou het geen deel uit kunnen maken van het daadwerkelijke lespakket, waarbij opdrachten op een profiel geplaatst worden en medestudenten gestimuleerd worden om feedback te geven op het geplaatste stuk? Er wordt op deze manier als het ware gebouwd aan een online portfolio. Met als bijkomend voordeel dat leerlingen makkelijk terug kunnen kijken op wat ze bereikt hebben in plaats van alleen maar te kijken naar wat ze nog moeten doen.

Kom maar op!
Nou wil ik niet zeggen dat het zo moet. Het zijn maar een aantal gedachtespinsels uit de losse pols. Maar wat ik met dit verhaal wil aangeven, is dat het onderwijs klaar is voor alternatieve lesmethoden. Het online samenwerken staat nog in de kinderschoenen, maar belooft groot te worden. Laten we er samen naar uitkijken.