Het begrip ‘leerstijl’ is al jaren een begrip in het hoger onderwerp en bedrijfstrainingen. Het leerstijlenmodel heeft inmiddels ook het voortgezet onderwijs bereikt. Het model van de Amerikaanse pedagoog Kolb (de ‘denker’, ‘doener’, ‘bezinner’ en ‘beslisser’) is inmiddels zeer bekend. De komende weken wordt op deze site aandacht besteed aan leerstijlen. Aan de orde komen de verschillende indelingen en de relatie met lesgeven. We zijn benieuwd naar uw mening over en ervaringen met leerstijlen.
Bij het lesgeven speelt niet alleen de leerstijl van de leerling een rol, maar ook de doceerstijl van de docent. Een voorbeeld maakt dit duidelijk.
Jan is een jonge en enthousiaste leraar economie. Dinsdagmorgen het tweede uur gaat hij met veel plezier naar HAVO-4. Vandaag gaat hij het met zijn leerlingen hebben over de gevolgen van globalisering. Jan start zijn verhaal, illustreert dit met uitgebreide schema’s op het bord en komt meteen tot conclusies over de stof. Het is even stil in de klas. Mariska steekt haar vinger op. “Meneer”, zegt ze, “ik snap het niet”. Jan is even verbouwereerd. Hij had het toch duidelijk uitgelegd? Wat is er aan de hand? Legt Jan het niet goed uit of heeft Mariska gewoon niet goed opgelet? Geen van beide. Hier is sprake van een verschil in leerstijlen. De enthousiaste inleiding van Jan en zijn grote schema’s op het bord duiden erop dat hij vooral de grote lijnen binnen de leerstof zoekt. Zijn leerstijl noemen we holistisch. Mariska daarentegen is analytisch van aard. Zij richt zich eerst op de details en komt dan pas tot een conclusie. Haar leerstijl noemen we serialistisch.
In deze reeks over leerstijlen wordt gedefinieerd wat we onder leerstijlen verstaan. Er bestaan diverse leerstijldimensies. De indeling van Kolb is heel bekend, maar ook de indeling van de Utrechtse hoogleraar Jan Vermunt wordt veel gebruikt. In deze reeks komt ook de indeling van Pask en Entwistle aan de orde. Daarnaast besteden we ook aandacht aan doceerstijlen én aan de interactie tussen leerstijl en doceerstijl. We geven praktische tips hoe om te gaan met de kenmerken van de verschillende stijlen. Mocht u benieuwd zijn naar uw eigen leerstijl: op internet zijn talloze leerstijlentesten te vinden, zoals deze.
Wat is uw mening over leerstijlen? Doet u hier iets mee in uw lessen? Of is het een aardig idee, maar in het voortgezet onderwijs niet bruikbaar? We horen graag uw mening.
theo wismans - www.youtube.com/watch?v=lBYrKPoVFwg&feature=player_embedded How can you engage your students and be sure they are learning the conceptual foundations of a lecture course? In From Questions to Concepts, Harvard University Professor Eric Mazur introduces Peer Instruction and Just-in-Time teaching -- two innovative techniques for lectures that use in-class discussion and immediate feedback to improve student learning. Using these techniques in his innovative undergraduate physics course, Mazur demonstrates how lectures and active learning can be successfully combined. This video is also available as part of another DVD, Interactive Teaching, which contains advice on using peer instruction and just-in-time teaching to promote better learning. For more videos on teaching, visit bokcenter.harvard.edu
Dr. Henk Witteman - @De tijgerssss. Bedankt voor jullie reactie. Er wordt in ons land in tegenstelling tot België vel te weinig aandacht besteed aan leerstijlen. Daarom: Als u vragen heeft, stel ze. Ik reageer altijd.
de tijgerssss - Wij vinden dit een leuk artikel en het gaat ons heeeeel erg helpen met ons debat. Jan houdt van pannenkoeken.
Bert - Eline. Kijk eens naar www.onderwijsvanmorgen.nl/vtv-reeks-14-de-zeven-van-witteman-in-de-praktijk/ Daar ziet u een les Frans in de praktijk. In de volgende afleveringen van Meervoudige Intelligenties zult u meer praktijk meemaken.
eline - hoe kan ik een groep laten ervaren dat de aanpak van de een en de ander verschillend is. ik heb pas 1 manier gezien, geef een groep een pak papier en laat ze een zo hoor mogelijke toren bouwen. is er ook een andere aardige opdracht, een deel van de docenten geeft deze opdracht ook aan leerlingen (al dan niet met dezelfde reden)
peter - Om even op tom te reageren, Vermunt gaat meer over het hogere onderwijs dan over de middelbare school. uiteraard is het wel toepasbaar op de middelbare school , maar ik denk dat je dan beter kunt kijken naar de onderzoeken van Kolb. ik heb hier zelf namelijk ook naar gekeken voor een onderzoekje in onderwijspsychologie. het was een minimaal onderzoek, maar dit werd wel erg snel duidelijk.
Dr. Henk Witteman - Dit is een prima vraag, maar het antwoord is complex. Het leren van talen is veel ingewikkelder dan men denkt Ik heb 2 jaar onderzoek naar deze problematiek gedaan en ga Nederlandse scholen aanbieden hierover een meerdaagse cursus te volgen. Ik heb ook enkele malen in de jaren '90 cursussen gegeven in Curacao. Ik ben zeker bereid ook naar Aruba te komen, indien de kosten worden vergoed. Mijn e-mailadres: henk.witteman@tsmconsultants.nl
Mireille - 1)Ik zou graag willen weten welke leerstijl leerlingen die Nederlands als vreemde taal ervaren en dit toch als instructie taal krijgen, voornamelijk toepassen. Er moet een overlevings strategie zijn voor dit type leerling, of is dit wederom voor ieder kind verschillend? 2)Hoe kun je als docent de leerstijl van deze leerling en achterhalen, als de Nederlandse taal een probleem vormt? 3) Zou Dhr H Witteman bereid zijn om een scholing te geven aan docenten hier op Aruba over leerstijlen?
Ron - Tijdens het lezen van de reacties op het artikel lijkt het net alsof leerlingen een voorkeur hebben voor een leerstijl in alle omstandigheden. Volgens mijn moet je de leerstijl /strategie laten afhangen van het leerdoel. Als je te snel begint met in detail te gaan voordat je een overzicht hebt van bv een stuk tekst, zie je door de bomen het bos niet meer. Zie voor de aanpak van verschillende soorten teksten en leesdoelen www.omgaanmetteksten.nl Deze leesstrategien liet ik al jaren met succes gebruiken door leerlingen.
Chantal Bold - Even als aanvulling op het vorige bericht: Dit gaat over het voortgezet onderwijs
Chantal Bold - ik ben van mening dat er wel meer leerstijlgericht gewerkt kan worden. Maar wellicht zullen de lerarenopleidingen hier aandacht aan moeten besteden, door de toekomstige docenten dit te laten ondergaan. Daarna zou het eventueel ook in de lessen ingebouwd kunnen worden. Dit is zekere een uitdaging voor het schrijven van nieuw lesmateriaal voor projectmatig werken, maar zeer zeker ook voor tijdens de reguliere lessen. Naar mijn mening kan hierdoor de motivatie van de leerlingen verhoogd worden.
Tom - Waarom niet de leerstijlen van Vermunt als uitgangspunt gekozen? Die zijn voor leerlingen heel transparant. www.atriummc.nl/fileadmin/uploads_onderwijs/leercoaching/
Suzanne - @mies pols - Volgens mij is er nog geen online leerstijltest voor het VO, wel kun je hier een pdf downloaden: www.technicles.nl/data/bibliotheek/download.php?file=Leerstijlentest%20v1.3.pdf
Dr. Henk Witteman - Docent geschiedenis. In de komende weken verschijnt een hele serie over leerstijlen met tips op deze site.
Docent geschiedenis - Het is een aardig idee. Ik geloof zeker dat leerlingen hun eigen voorkeur hebben. In een klas van 28 leerlingen is het echter behoorlijk moeilijk om er binnen de les veel mee bezig te zijn. Het lijkt mij een kwestie van voldoende afwisseling en enthousiasme in de lessen en dan krijg je de meeste leerlingen wel mee. Ongeacht hun leerstijl.
mies pols - Ik zou graag een bruikbare test voor leerlingen van ongeveer 13 jaar willen. Wie helpt mij? Liefst op internet in te vullen, maar het hoeft niet. miespols@gmail.com
Suzanne - Er is ook een online ICT leerstijltest voor docenten: www.schoolvoorbeelden.nl/poei/main.php?item=Leerstijltest
H.Quint - Kennis van de (verschillende) leerstijlen is van wezenlijk belang, zowel voor leerlingen - de eigen leerstijl - als voor docenten - ook de eigen doceerstijl!