Lesuitval door lerarentekort – een onderzoek

Lesuitval door een tekort aan docenten is een actueel thema binnen het onderwijs. Om meer inzicht te krijgen in deze problematiek, heeft Onderwijsvanmorgen.nl een onderzoek laten uitvoeren. We legden ruim 100 docenten vragen voor als: ‘Hoe lost uw school de problemen met lesuitval op?’, ‘Zijn die oplossingen doeltreffend?’ en ‘In hoeverre ondersteunt de schoolleiding de docenten bij deze problematiek?’. Benieuwd naar de antwoorden? U leest het in dit artikel.

Bijna helft docenten heeft last van lesuitval
De helft van de ondervraagde docenten geeft aan problemen te ondervinden bij het uitvallen van lessen door een docententekort op hun school. Bij 43 procent waren de problemen incidenteel, terwijl 6 procent aangaf dat er op hun school sprake is van een structureel probleem. De uitval van lessen wordt op verschillende manieren opgelost. Zo wordt een les in 40 procent van de gevallen gegeven door een collega, valt de les ruim een kwart van de keren uit en 15 procent wordt opgevangen door een onderwijsassistent of een student. Andere oplossingen zijn dat leerlingen de les ‘volgen’ door zelfstandig te werken, dat het rooster wordt gewijzigd of dat een surveillant een oogje in het zeil houdt.

Wat andere cijfers
Ruim de helft van de ondervraagde docenten vindt het gemakkelijker om lesuitval op te lossen in de lagere groepen dan in de hogere groepen.  Daarnaast is ruim een kwart van mening dat de docenten op hun school onvoldoende bereid zijn voor elkaar in te springen. Bijna de helft van de docenten die zijn ondervraagd is van mening dat er onvoldoende materiaal beschikbaar is om leerlingen zelfstandig aan de slag te zetten wanneer er een les uitvalt. Ongeveer 15 procent heeft hier geen mening over en 38 procent van de docenten vindt dat er voldoende materiaal beschikbaar is. Een ander opvallend resultaat: ‘slechts’ 34 procent vindt dat de schoolleiding het docententeam goed ondersteunt, waar het de problemen met lesuitval betreft. Bent u het met bovenstaande eens?

Nieuwe mogelijkheden
Men ziet  gelukkig, naast de bestaande oplossingen, ook nieuwe mogelijkheden om de problemen met lesuitval tegen te gaan. Het zelfstandig leren met behulp van digitale leermiddelen is wat dit betreft het meest populair; 68 procent van de docenten ziet hier wel heil in. Daarnaast ziet ongeveer een derde van de docenten het wel zitten om vaker studenten uit het hoger onderwijs in te zetten. Leerlingen die de lesstof aan elkaar uitleggen, dat is iets dat 16 procent van de docenten vaker op hun school wil zien.

Creatieve oplossingen
Een deel van de ondervraagde docenten bedenkt creatieve oplossingen voor de lesuitval. Zo zijn er scholen waar colleges worden gegeven, met meerdere groepen bij elkaar, en lossen scholen de lesuitval op door leerlingen aan hun profielwerkstuk te laten werken. Andere scholen kiezen ervoor hun leerlingen in de tussenuren aan een project te laten werken, waarbij ze vakoverstijgend bezig zijn. Daarnaast zijn er op sommige scholen sectieleden die de lessen overnemen als de nood hoog is en kan het ook oplossing bieden om de studiewijzer/weekplanner op de ELO te zetten.

Heeft u nog andere ideeën? Bent u verrast door de resultaten? Of heeft u de oplossing voor lesuitval allang gevonden? Laat het ons weten!

Dit onderzoek werd uitgevoerd door Steda Research in opdracht van Malmberg.